
موتورهای الکتریکی در صنایع یا همان الکتروموتورها، جریان بالایی را استفاده میکنند؛ اگر نحوه راهاندازی و گشتاور آن ها کنترل نشود، علاوه بر میزان مصرف، به تجهیزات دیگر هم آسیب میزنند. در این بین انتخاب سافت استارتر بر اساس توان موتور اهمیت خود را نشان میدهد. بهترین انتخاب برای راهاندازی نرم و کنترل موتور، خرید سافت استارتر زیمنس سازگار با مشخصات موتور و پروژه شما است.
مواردی مثل توان موتور، ولتاژ مدار قدرت، ولتاژ تغذیه، ولتاژ کنترل، دمای محیط و چند مورد دیگر را حتما باید در نظر بگیرید. در ادامه به بررسی کنیم و راهنمای انتخاب سافت استارتر بر اساس نیاز و توان موتور میپردازیم.
اهمیت انتخاب درست سافت استارتر برای موتور الکتریکی
چرا باید در انتخاب سافت استارتر حساس باشیم؟ دلیل این موضوع به اهمیت سافت استارتر در پروژه شما بر میگردد که در ادامه به تعدادی از آن ها میپردازیم.
- کاهش استهلاک موتور با انتخاب یک سافت استارتر مناسب و سازگار
- افزایش طول عمر موتور
- کاهش مصرف انرژی
- صرفه جویی در هزینه و زمان
هر کدام از این مزایا کلی شما را جلو میاندازد. فرض کنید از سافت استارتر مناسبی استفاده نشود؛ در این صورت خطا و اتفاقات زیادی تجهیزات شما را تهدید میکند. با یک شدت جریان زیاد، هم موتور و هم تجهیزات دیگر را از دست میدهید. پس برای انتخاب سافت استارتر مناسب الکتروموتور دقت کنید تا بهترین انتخاب را داشته باشید.
در انتخاب سافت استارتر برای موتور صنعتی به چه مواردی دقت کنیم؟
در انتخاب انواع سافت استارتر برای الکتروموتور به چند مولفه باید توجه کنید؛ در واقع هر کدام از این موارد، باید با مشخصات موتور صنعتی و تجهیزات شما سازگار باشد. در ادامه به بررسی آن ها میپردازیم.

کاربرد را در نظر بگیرید
سافت استارترها در 3 دسته کلی قرار میگیرند:
- سافت استارتر کلاس 10
- سافت استارتر کلاس 20
- سافت استارتر کلاس 30
کلاس 10 برای کاربردهای سبک استفاده میشود و کلاس 20 برای کاربردهای صنعتی متوسط کاربرد دارد؛ پس کلاس 30 هم برای موتورهای صنعتی با کاربرد سنگین هستند. در نتیجه باید ابتدا سطح پروژه خود و موتور صنعتی را بشناسید تا در نهایت سافت استارتری مناسب با کاربرد واقعی را انتخاب کنید.
کلاسهایی که ذکر کردیم، بر اساس مقدار جریان مورد نیاز برآورد میشوند؛ پس ابتدا باید میزان جریان لازم برای شروع به کار موتور را بشناسید تا بتوانید انتخاب درستی داشته باشید. به طور مثال، موتورهایی که برای گردش فن، کمپرسور یا آسیابهای چکشی استفاده میشوند، بارهای سبکی را کنترل میکنند؛ برای سافت استارترهای کلاس 10 برای این موارد انتخاب مناسبی هستند.
اما اگر پروژه شما شامل آسیبهای سنگین یا خردکنهای سنگین است، حتما باید سراغ سافت استارتر کلاس 30 بروید؛ چرا که مناسب کاربردهای سنگین هستند.
توان موتور نقش تعیین کننده دارد
توان موتور صنعتی روی پلاک موتور نوشته شده؛ در واقع هم توان موتور و هم ولتاژ ثبت شده است. به راحتی میتوانید آن را بخوانید و سافت استارتر را متناسب با توان هک شده روی پلاک انتخاب کنید؛ اما در کنار آن مواردی مثل ولتاژ هم بسیار اهمیت دارد.
ولتاژ مدار قدرت سومین پارامتر مهم
از ولتاژ مدار قدرت موتور آگاه شوید؛ چرا که اگر این مقدار ولتاژ با ولتاژ سافت استارتر سازگار نباشد، کاربرد واقعی سافت استارتر را نمیتوانید تجربه کنید. حتی در ادامه نه تنها عمر تجهیزات بیشتر نمیشود، بلکه کمتر هم خواهد شد.
سازگاری ولتاژ تغذیه
ولتاژ تغذیه موتور در محل نصب، باید کاملا سازگار با ولتاژ تغذیه سافت استارتری باشد که انتخاب کردهاید.
ولتاژ کنترل حتما بررسی شود
به ولتاژ کنترل، ولتاژ مدار فرمان هم گفته میشود. این مورد هم در انتخاب تاثیرگذار زیادی دارد؛ به طوری که باید ولتاژ کنترل با ولتاژ کنترل سافت استارتر اهمیت زیادی داشته باشد.
دمای محیط: چیزی که خیلیها اهمیت نمیدهند
دمای محیط تاثیر مستقیمی روی موتور دارد؛ این موضوع در رابطه با سافت استارتر هم صدق میکند. اگر دما بیش از حد بالا و غیر استاندارد باشد، سافت استارتر بازدهی خوبی نخواهد داشت. دمای بین 0 تا 40 درجه سانتیگراد را برای سافت استارتر پیشنهاد میکنیم. البته که بعصی از سافت استارترهای کلاس 30، در دمای 50 تا 60 درجه سانتیگراد هم کار میکنند. در نهایت اگر دما باز هم بالا تر بود، حتما سراغ فنهای خنک کننده هم بروید.
تعداد مراتب راهاندازی موتور
تعداد مراتب راهاندازی موتور را باید در هر ساعت در نظر بگیرید. هر چقدر تعداد راهاندازی موتور بیشتر باشد، طبیعتا حرارت زیادی هم تولید میشود؛ چرا که میزان جریان و نیروی تولید شده زیاد است. در این صورت باید سراغ سافت استارترهایی با جریان بالا را انتخاب کنید.
توجه به استانداردها
سافت استارتر باید کاملا مطابق با استانداردهای جهانی تولید شده باشد؛ اگر چیزی غیر از این باشد، طبیعتا به خوبی از موتور و تجهیزات محافظت نمیکند. حتی اگر غیر اصولی تولید شده باشد، قطعا به تجهیزات آسیب هم وارد میکند و هزینه زیادی وارد میشود.
ویژگیهای موتورهای سه فاز را در نظر بگیرید
دانستیم که برای انتخاب سافت استارتر متناسب با توان موتور، باید علاوه بر توان، به موارد دیگر هم توجه کرد؛ اما ما در ادامه یک چک لیست از همه ویژگیهای موتور که باید در نظر بگیرید را ارائه میدهیم.
- توان خروجی موتور
- جریان مصرفی
- فرکانس کاری
- تعداد دفعات استارت موتور در هر ساعت
- گشتاوری که لازم است
- شرایط محیطی
- ولتاژ کاری موتور
عملکردهای حفاظتی را در نظر بگیرید
بر اساس توان و کاربرد الکتروموتور در پروژه، میتوانیم بدانیم که چه خطرهایی تجهیزات را تهدید میکند؛ سپس باید بررسی کنیم که کدام سافت استارتر دارای عملکردهای حفاظتی برای این تهدیدها است. به طور مثال اگر خطراتی مثل اضافه جریان، افزایش ولتاژ یا خطای زمین تجهیزات را تهدید کنند، باید سراغ سافت استارتری بروید که این موارد را پوشش میدهد.
جدول انتخاب سافت استارتر
در کنار تمام موارد ذکر شده، جدول انتخاب سافت استارتر میتواند به شما کمک کند:
|
تعداد فاز شبکه |
نوع موتور |
نوع کاربرد (کلاس بار) |
میزان جریان نامی موتور (In) |
میزان ولتاژ نامی موتور (Vn) |
توان نامی پیشنهادی موتور |
رنج جریان نامی خود سافت استارتر |
|
تک فاز |
القایی تکفاز (با خازن) |
سبک (Class 10) |
۲.۲ کیلووات (۳ اسب) |
۱۲ آمپر |
||
|
سه فاز |
القایی قفس سنجابی |
۱۲ آمپر |
۲۲۰V AC |
۷.۵ کیلووات (۱۰ اسب) |
۱۷ آمپر |
|
|
سه فاز |
القایی قفس سنجابی |
۱۷ آمپر |
۳۸۰V / ۴۰۰V AC |
۲۲ کیلووات (۳۰ اسب) |
۴۷ آمپر |
|
|
سه فاز |
القایی قفس سنجابی |
پمپ آب خانگی |
۴۵ آمپر |
۳۸۰V / ۴۰۰V AC |
۷۵ کیلووات (۱۰۰ اسب) |
۱۷۰ آمپر |
|
سه فاز |
القایی روتور سیمپیچی شده |
۱ ویژگی (۱۴۰ آمپر) |
۴۰۰V / ۶۹۰V AC |
۱۱۰ کیلووات (۱۵۰ اسب) |
||
|
سه فاز |
القایی فشار متوسط (MV) |
۲۱۰ آمپر |
۴۰۰V / ۶۹۰V AC |
۵۶۰ کیلووات (۷۵۰ اسب) |
||
|
تعداد فاز شبکه |
نوع موتور |
فن تهویه کوچک |
۶۰ آمپر |
۶۰۰۰V (۶.۳kV) AC |
توان نامی پیشنهادی موتور |
(یک رنج بالاتر به دلیل بار سنگین) |
|
تک فاز |
القایی تکفاز (با خازن) |
سبک (Class 10) |
میزان جریان نامی موتور (In) |
میزان ولتاژ نامی موتور (Vn) |
۲.۲ کیلووات (۳ اسب) |
۲۵۰ آمپر |
خرید بهترین سافت استارتر بر اساس توان موتور
بعد از این که تمام این معیارهای ذکر شده را در نظر گرفتید، کافی است به دنبال یک فروشگاه مناسب برای خرید بگردید. البته توجه داشته باشید که انتخاب برند هم مورد مهمی است. به طور مثال در بازار سافت استارترهای زیمنس و اشنایدر بهترین برندهای موجود هستند.
اما پیدا کردن فروشگاهی که این محصولات را اصل و با تضمین کیفیت ارائه دهد کار سختی است. البته که فروشگاههایی مثل ثامن کنترل شرق به عنوان نمانیدگی زیمنس برای خرید سافت استارتر اصل وجود دارند، اما قبل از خرید حتما مواردی مثل کسب تضمین اصالت و استعلام قیمت را انجام دهید.
جمعبندی
هزینه برای خرید و انتخاب سافت استارتر مناسب با موتور، میتواند از هزینههای مجدد زیادی شما را نجات دهد. پس برای انتخاب سافت استارتر اندکی زمان بذارید و بهترین گزینه را استفاده کنید.