برای برآورد اولیه و محاسبه حجم مخزن ذخیره آب ساختمان، در برخی دستورالعملهای شرکتهای آب و فاضلاب ظرفیت ۲۵۰ لیتر بهازای هر واحد مطرح شده است؛ اما ظرفیت نهایی باید بر اساس تعداد ساکنان و ضوابط ساختمان تعیین شود. با این حساب، مخزن مناسب ساختمان ۴ واحدی حداقل ۱۰۰۰ لیتر و برای ساختمان ۱۰ واحدی حداقل ۲۵۰۰ لیتر است.
بااینحال، اگر در هر واحد چهار نفر یا بیشتر زندگی میکنند یا قطعی آب منطقه طولانی است، ظرفیت را بر مبنای تعداد ساکنان محاسبه و یک سایز بالاتر انتخاب کنید؛ برای مثال، مخزن ۱۵۰۰ لیتری برای ۴ واحد و مخزن ۳۰۰۰ لیتری برای ۱۰ واحد انتخاب مطمئنتری است. در ادامه با ما همراه باشید تا با حجم مخزن آب برای آپارتمان آشنا شویم.
مقدار ذخیره آب برای هر واحد آپارتمان چقدر است؟
شرکت آب و فاضلاب استان البرز نصب مخزن با ظرفیت حداقل ۲۵۰ لیتر بهازای هر واحد را توصیه کرده است. همچنین در مبحث شانزدهم مقررات ملی ساختمان، برای ساختمانهای مسکونی بیش از سه طبقه یا بیش از ۱۰ واحد، حداقل ۷۵ لیتر ظرفیت ذخیره بهازای هر نفر پیشبینی شده است.
بنابراین عدد ۲۵۰ لیتر را باید یک مبنای سریع برای برآورد اولیه دانست، نه عددی ثابت برای تمام ساختمانها. تعداد ساکنان، مدت قطعی آب، الگوی مصرف و شرایط منطقه میتواند ظرفیت نهایی مخزن را تغییر دهد.

فرمول محاسبه حجم مخزن ذخیره آب ساختمان
برای محاسبه حجم مخزن آب برای آپارتمان از دو روش استفاده کنید و در نهایت عدد بزرگتر را مبنا قرار دهید.
روش محاسبه بر اساس تعداد واحدها
حجم مخزن = تعداد واحدهای مسکونی × ۲۵۰ لیتر
برای مثال، ظرفیت اولیه موردنیاز یک ساختمان ۸ واحدی برابر است با:
۲۰۰۰ لیتر = ۲۵۰ × ۸
روش محاسبه بر اساس تعداد ساکنان
حجم مخزن = تعداد کل ساکنان × ۷۵ لیتر
اگر ساختمان ۸ واحد داشته باشد و در هر واحد چهار نفر زندگی کنند، جمعیت ساختمان ۳۲ نفر خواهد بود:
۲۴۰۰ لیتر = ۷۵ × ۳۲
در این مثال، عدد دوم بزرگتر است؛ بنابراین بهجای مخزن ۲۰۰۰ لیتری، انتخاب یک مخزن ۲۵۰۰ یا ۳۰۰۰ لیتری منطقیتر خواهد بود. پس از مشخص شدن ظرفیت موردنیاز، بهتر است مشخصات مدلهای مختلف را بررسی کنید؛ زیرا عواملی مانند حجم، جنس بدنه و تعداد لایهها روی قیمت تانکر آب تأثیر مستقیم دارند.
جدول حجم مخزن آب برای آپارتمان
برای محاسبه حجم مخزن ذخیره آب ساختمان، جدول زیر را بررسی نمایید:
|
تعداد واحد |
برآورد با معیار ۲۵۰ لیتر برای هر واحد |
بر مبنای ۴ نفر در هر واحد و ۷۵ لیتر برای هر نفر |
ظرفیت پیشنهادی |
|---|---|---|---|
|
۱ |
۲۵۰ لیتر |
۳۰۰ لیتر |
۳۰۰ تا ۵۰۰ لیتر |
|
۲ |
۵۰۰ لیتر |
۶۰۰ لیتر |
۷۵۰ لیتر |
|
۴ |
۱۰۰۰ لیتر |
۱۲۰۰ لیتر |
۱۵۰۰ لیتر |
|
۶ |
۱۵۰۰ لیتر |
۱۸۰۰ لیتر |
۲۰۰۰ لیتر |
|
۸ |
۲۰۰۰ لیتر |
۲۴۰۰ لیتر |
۲۵۰۰ تا ۳۰۰۰ لیتر |
|
۱۰ |
۲۵۰۰ لیتر |
۳۰۰۰ لیتر |
۳۰۰۰ لیتر |
|
۱۲ |
۳۰۰۰ لیتر |
۳۶۰۰ لیتر |
۴۰۰۰ لیتر |
|
۲۰ |
۵۰۰۰ لیتر |
۶۰۰۰ لیتر |
۶۰۰۰ لیتر |
ظرفیتهای پیشنهادی برای ذخیره کوتاهمدت و مصرف متعارف محاسبه شدهاند. در صورت قطعی طولانی آب، جمعیت بیشتر، مصرف مشترک یا نیاز به ذخیره آتشنشانی، حجم مخزن باید جداگانه محاسبه شود.
مخزن آب مناسب ۴ واحد
برای یک ساختمان ۴ واحدی، حداقل ظرفیت بر اساس فرمول ۲۵۰ لیتر برای هر واحد، ۱۰۰۰ لیتر است. این ظرفیت برای ساختمانی با جمعیت کم و قطعیهای کوتاهمدت میتواند کافی باشد.
اگر در هر واحد چهار نفر زندگی کنند، ساختمان ۱۶ نفر ساکن دارد. محاسبه حجم مخزن آب مناسب ۴ واحد بر مبنای ۷۵ لیتر برای هر نفر، ظرفیت موردنیاز را به ۱۲۰۰ لیتر میرساند. چون مخزن ۱۲۰۰ لیتری در همه مدلها موجود نیست، معمولاً مخزن ۱۵۰۰ لیتری انتخاب مناسبتری خواهد بود.
در مناطقی با قطعیهای طولانی، مصرف زیاد یا وجود فضای سبز مشترک، ظرفیت ۲۰۰۰ لیتر نیز قابل بررسی است. البته آب موردنیاز آبیاری، شستوشوی محوطه و سیستم آتشنشانی باید جداگانه محاسبه شود.

مخزن آب مناسب برای ۱۰ واحد
حداقل حجم مخزن آب مناسب برای ۱۰ واحد بر اساس تعداد واحدها، ۲۵۰۰ لیتر است. اگر هر واحد چهار ساکن داشته باشد، جمعیت کل ساختمان ۴۰ نفر میشود و ظرفیت محاسباتی به ۳۰۰۰ لیتر میرسد.
بنابراین برای بیشتر آپارتمانهای ۱۰ واحدی، مخزن ۳۰۰۰ لیتری انتخاب مطمئنتری است. اگر فضای نصب محدود باشد، میتوان بهجای یک مخزن بزرگ از دو مخزن ۱۵۰۰ لیتری استفاده کرد. اتصال موازی مخازن باید اصولی انجام شود تا هر دو مخزن بهصورت یکنواخت پر و تخلیه شوند. همچنین می توانید از مخزن آب زیرپله نیز برای فضاهای محدود استفاده کنید.
چه عواملی حجم مخزن آب آپارتمان را تغییر میدهند؟
مهمترین عامل در تعیین حجم مخزن آب برای آپارتمان، تعداد واقعی ساکنان است. دو ساختمان ۱۰ واحدی ممکن است تعداد واحد یکسان اما جمعیت کاملاً متفاوتی داشته باشند. ساختمانهایی با خانوادههای پرجمعیت به مخزن بزرگتری نیاز دارند.
مدت و دفعات قطعی آب نیز اهمیت دارد. ظرفیت ۲۵۰ لیتر برای هر واحد بیشتر برای جبران افت فشار یا قطعی محدود مناسب است. برای پوشش قطعی ۲۴ ساعته، باید میانگین مصرف روزانه ساختمان از روی قبضهای چند دوره محاسبه شود. در فصلهای گرم سال، افزایش مصرف آب و قطعی برق میتواند باعث کاهش فشار آب در ساختمانها شود. در چنین شرایطی، علاوه بر انتخاب ظرفیت مناسب مخزن، بررسی روشهای افزایش فشار آب تانکر در تابستان هنگام قطعی برق و استفاده صحیح از تجهیزات جانبی مانند پمپ و سیستم برق اضطراری میتواند به حفظ عملکرد بهتر سیستم آبرسانی ساختمان کمک کند.
مصارف مشترک مانند سرایداری، نظافت پارکینگ، آبیاری فضای سبز و شستوشوی راهروها باید به محاسبات اضافه شوند. ذخیره آب آتشنشانی نیز تابع طراحی تأسیسات و ضوابط ایمنی ساختمان است و نباید بدون تأیید مهندس تأسیسات، جزئی از ذخیره مصرفی ساکنان فرض شود.
نکات مهم در خرید و نصب مخزن آب
مخزن مناسب آب شرب باید از مواد اولیه بهداشتی تولید شده، در برابر نفوذ نور مقاوم و دارای سطح داخلی قابل شستوشو باشد. وجود لایه تیره در مدلهای چندلایه میتواند ورود نور و احتمال رشد جلبک را کاهش دهد؛ اما چندلایهبودن بهتنهایی اثباتکننده کیفیت محصول نیست. مجوزهای بهداشتی، مشخصات مواد اولیه، گارانتی و اعتبار تولیدکننده نیز باید بررسی شوند.
مخزن باید روی سطحی صاف، تراز و یکپارچه قرار گیرد. نصب آن روی چند بلوک جدا از هم یا سطح ناهموار میتواند فشار نامتوازن به کف مخزن وارد کند. وزن هر ۱۰۰۰ لیتر آب حدود یک تن است؛ بنابراین نصب مخزن روی پشتبام یا بالکن بدون بررسی ظرفیت سازهای، کار ایمنی نیست.
در سیستم استاندارد، آب شهری ابتدا وارد مخزن میشود و پمپ پس از مخزن قرار میگیرد. اتصال مستقیم پمپ به شبکه شهری میتواند موجب افت فشار برای واحدهای دیگر و آسیب به شبکه شود. شناور، شیر قطعووصل، لوله سرریز، هواکش محافظتشده، شیر تخلیه و شیر یکطرفه نیز باید در زمان نصب پیشبینی شوند.

جمعبندی
برای محاسبه حجم مخزن ذخیره آب ساختمان، ابتدا تعداد واحدها را در ۲۵۰ لیتر ضرب کنید و سپس ظرفیت موردنیاز را بر اساس تعداد ساکنان نیز بسنجید. عدد بزرگتر، مبنای مناسبتری برای انتخاب خواهد بود. بهطور خلاصه، مخزن ۱۰۰۰ تا ۱۵۰۰ لیتری برای ساختمانهای چهار واحدی و مخزن حدود ۳۰۰۰ لیتری برای ساختمانهای ۱۰ واحدی، پاسخگوی بیشتر نیازهای مسکونی با مصرف متعارف است. مجموعه مجتمع پلاستیک طبرستان (TPC) بهعنوان تأمینکننده معتبر مخازن آب، با ارائه محصولات متنوع در ظرفیتهای مختلف، اطلاعات فنی، مشاوره پیش از خرید و خدمات موردنیاز، به انتخاب و تهیه مخزن مناسب برای ساختمانها کمک میکند.
