معرفی انواع ترانسمیتر فشار و کاربرد های آن + راهنمای خرید

انتخاب ترانسمیتر فشار فقط به محدوده اندازه‌گیری محدود نمی‌شود؛ نوع سیال، شرایط نصب و سیستم کنترلی هم در انتخاب مدل مناسب نقش دارند.

به همین دلیل، شناخت دسته‌بندی‌های مختلف کمک می‌کند مشخصات هر دستگاه را دقیق‌تر با نیاز فرایند تطبیق دهید.

ممکن است دو ترانسمیتر از نظر مبنای اندازه‌گیری مشابه باشند، اما در فناوری حسگر یا نوع خروجی تفاوت داشته باشند.

در ادامه، این چهار معیار نوع اندازه‌گیری، فناوری حسگر، طراحی متناسب با فرایند و نوع خروجی یا ارتباط را جداگانه بررسی می‌کنیم تا مقایسه مدل‌ها روشن‌تر و کاربردی‌تر باشد.

ترانسمیتر فشار را می‌توان از چهار جنبه بررسی کرد:. این معیارها مستقل‌اند؛ بنابراین یک ترانسمیتر ممکن است هم‌زمان در چند گروه قرار بگیرد.

این چهار معیار، مبانی متفاوتی برای شناخت ترانسمیترها هستند؛ برای نمونه، یک مدل می‌تواند فشار گیج را با حسگر خازنی اندازه بگیرد، طراحی هایژنیک داشته باشد و خروجی ۴ تا ۲۰ میلی‌آمپر همراه HART ارائه کند. ترانسمیترهای فشار در سایت تک گروپ نیز مدل‌هایی با طراحی‌های متفاوت، از جمله اختلاف فشار، دیافراگمی، هایژنیک و مخصوص مواد مذاب را موجود دارد.

انواع ترانسمیتر فشار

ترانسمیترهای فشار بر اساس شیوه اندازه‌گیری و نوع کاربردشان در چند گروه قرار می‌گیرند. آشنایی با تفاوت این مدل‌ها کمک می‌کند گزینه مناسب‌تری برای هر فرایند انتخاب شود.

۱. ترانسمیتر فشار مطلق (Absolute Pressure Transmitter)

این ترانسمیتر فشار را با در نظر گرفتن خلأ کامل به‌عنوان نقطه مرجع اندازه می‌گیرد. در کاربردهایی که سنجش دقیق فشار اهمیت دارد، از جمله برخی فرایندهای علمی و صنعتی، می‌توان از این مدل استفاده کرد.

ویژگی‌ها و کاربردها:

• دقت مناسب برای اندازه‌گیری فشار مطلق
• کاربرد در سنجش فشار جو و شرایط محیطی
• قابل استفاده در آزمایشگاه‌ها و پروژه‌های تحقیقاتی

۲. ترانسمیتر فشار گیج (Gauge Pressure Transmitter)

در این مدل، فشار فرایند با فشار هوای محیط مقایسه می‌شود. ترانسمیتر فشار گیج یکی از مدل‌های پرکاربرد در کنترل و پایش فرایندهای صنعتی است.

ویژگی‌ها و کاربردها:

• استفاده گسترده در صنایع مختلف
• مناسب برای بررسی فشار مخازن و پمپ‌ها
• کاربرد در صنایع پتروشیمی و خطوط فرآوری مواد

۳. ترانسمیتر اختلاف فشار (Differential Pressure Transmitter)

ترانسمیتر اختلاف فشار، مقدار فشار را در دو نقطه دریافت می‌کند و تفاوت آن‌ها را نشان می‌دهد. از این مدل برای پایش فیلترها، بررسی جریان سیال و کنترل فشار در برخی سامانه‌های تهویه استفاده می‌شود.

ویژگی‌ها و کاربردها:

• مناسب برای محاسبه دبی سیالات
• قابل استفاده برای پایش فیلترها
• کاربرد در سیستم‌های تهویه و فرایندهای دارای شرایط اندازه‌گیری پیچیده

انواع ترانسمیتر فشار بر اساس فناوری حسگر

در این انواع ترانسمیتر، تفاوت ترانسمیترها به روشی برمی‌گردد که حسگر با آن تغییر فشار را تشخیص می‌دهد. در فناوری خازنی، تغییر فشار باعث جابه‌جایی دیافراگم و تغییر ظرفیت خازنی می‌شود. در فناوری پیزومقاومتی، فشار مقاومت الکتریکی حسگر را تغییر می‌دهد و مدار دستگاه این تغییر را به مقدار فشار تبدیل می‌کند. انتخاب فناوری حسگر به عواملی مانند محدوده فشار، دقت موردنیاز و شرایط کارکرد وابسته است؛ بنابراین نام فناوری به‌تنهایی برای انتخاب مدل کافی نیست.

انواع ترانسمیتر فشار بر اساس طراحی و شرایط فرایند

ترانسمیترهای فشار بر اساس نوع طراحی و شرایط فرایند در مدل‌های مختلفی مانند ترانسمیتر فشاردیافراگمی، سوزنی، هایژنیک و نمایشگر سرخود عرضه می‌شوند. انتخاب ترانسمیتر فشار مناسب به بررسی دقیق مشخصات فنی و شرایط فرایند نیاز دارد. مجموعه تک‌گروپ با ارائه مشاوره تخصصی و دسترسی به دیتاشیت محصولات، به خریداران کمک می‌کند تا مدل‌های مختلف را از نظر محدوده فشار، نوع اتصال، جنس قطعات در تماس با سیال و سایر ویژگی‌های فنی بررسی کنند. به این ترتیب، انتخاب ترانسمیتر بر اساس نیاز واقعی فرایند و مشخصات دستگاه انجام می‌شود.

انواع ترانسمیتر فشار بر اساس خروجی و ارتباط

ترانسمیترها از نظر نوع سیگنال خروجی نیز تفاوت دارند. خروجی ۴ تا ۲۰ میلی‌آمپر در بسیاری از حلقه‌های کنترلی استفاده می‌شود؛ بعضی دستگاه‌ها همین خروجی را همراه با پروتکل HART ارائه می‌کنند و برخی مدل‌ها از ارتباط‌های دیجیتال دیگری مانند FOUNDATION Fieldbus یا PROFIBUS پشتیبانی می‌کنند. هنگام انتخاب، باید نوع ورودی PLC یا سامانه کنترل، فاصله انتقال سیگنال و نیاز به تنظیم یا دریافت اطلاعات تشخیصی را در نظر گرفت.

این سه معیار با انواع ترانسمیتر بر اساس نوع اندازه‌گیری متفاوت‌اند و می‌توانند هم‌زمان درباره یک دستگاه صدق کنند؛ مثلاً یک مدل ممکن است فشار اختلافی را اندازه بگیرد، حسگر خازنی داشته باشد و خروجی ۴ تا ۲۰ میلی‌آمپر همراه با HART ارائه دهد.

کاربرد انواع ترانسمیتر فشار در صنایع مختلف

انتخاب ترانسمیتر فشار در هر صنعت به کمیت موردنیاز و شرایط واقعی فرایند بستگی دارد. ممکن است در یک خط، فشار نسبت به جو اهمیت داشته باشد؛ در بخش دیگری، اندازه‌گیری اختلاف فشار دو نقطه یا پایش فشار در محیط خلأ اولویت پیدا کند. نوع سیال، دما، فشار کاری و نحوه اتصال دستگاه به خط نیز در انتخاب مدل اثر می‌گذارند.

نفت، گاز و پتروشیمی

• ترانسمیتر فشار گیج برای پایش فشار خطوط انتقال، مخازن و تجهیزات فرایندی استفاده می‌شود.
• مدل مطلق در سامانه‌هایی کاربرد دارد که فشار باید نسبت به خلأ کامل سنجیده شود.
• مدل اختلاف فشار برای پایش افت فشار فیلترها، بررسی وضعیت تجهیزات یا اندازه‌گیری دبی همراه با تجهیزی مانند اوریفیس به کار می‌رود.
• محدوده فشار، دمای سیال و سازگاری متریال بخش‌های در تماس با سیال باید بررسی شود.

آب و فاضلاب

• ترانسمیتر فشار در ایستگاه‌های پمپاژ و شبکه‌های انتقال، وضعیت فشار خط و تجهیزات را پایش می‌کند.
• اختلاف فشار دو سوی فیلتر می‌تواند تغییر مقاومت مسیر را نشان دهد.
• در بعضی مخازن بسته، اندازه‌گیری اختلاف فشار برای محاسبه سطح مایع استفاده می‌شود.
• نوع اتصال، بازه فشار و سازگاری دستگاه با سیال باید با طراحی پروژه تناسب داشته باشد.

صنایع غذایی و دارویی

• طراحی اتصال و سطوح در تماس با محصول باید با روش‌های شست‌وشو و الزامات بهداشتی خط سازگار باشد.
• در این کاربردها ممکن است مدل هایژنیک یا ترانسمیتر دارای دیافراگم جداکننده مناسب باشد.
• انتخاب نهایی باید بر اساس شرایط و مشخصات همان فرایند انجام شود.

نیروگاه‌ها و کارخانه‌های تولیدی

• ترانسمیتر فشار برای پایش فشار آب، بخار، هوای فشرده و مدارهای هیدرولیک به کار می‌رود.
• فشار و دمای کاری ممکن است در نقاط مختلف این محیط‌ها تفاوت داشته باشد.
• بازه اندازه‌گیری، محل نصب و تحمل دمایی دستگاه باید با شرایط همان نقطه تطبیق داده شود.

در نتیجه، نام صنعت به‌تنهایی نوع ترانسمیتر را تعیین نمی‌کند. برای انتخاب دقیق‌تر باید مشخص کرد چه فشاری، در کدام نقطه، با چه سیالی و تحت چه شرایطی اندازه‌گیری می‌شود.

چگونه بهترین ترانسمیتر فشار را انتخاب کنیم؟

برای انتخاب ترانسمیتر فشار، اول باید روشن کنید دستگاه قرار است چه چیزی را در کدام نقطه از فرایند اندازه بگیرد. بعد از آن می‌توان میان مدل‌های مختلف مقایسه کرد. این ترتیب کمک می‌کند انتخاب فقط بر اساس نام، قیمت یا یک ویژگی تبلیغ‌شده انجام نشود.

• مبنای اندازه‌گیری را مشخص کنید: اگر فشار نسبت به هوای محیط مهم است، سراغ مدل گیج بروید؛ اگر مرجع باید خلأ کامل باشد، مدل مطلق را بررسی کنید. برای مقایسه فشار دو نقطه، مانند دو سوی فیلتر، ترانسمیتر اختلاف فشار مناسب‌تر است.
• بازه فشار و فشارهای احتمالی را بسنجید: رنج دستگاه باید با فشار عادی فرایند و تغییرات مورد انتظار تناسب داشته باشد. در مدل اختلاف فشار، فشار کلی خط را هم بررسی کنید؛ پایین بودن اختلاف فشار به‌تنهایی به معنی پایین بودن فشار واردشده به دستگاه نیست.
• شرایط تماس با سیال را بررسی کنید: نوع سیال، دمای کار، احتمال خوردگی یا گرفتگی، جنس قطعات در تماس با فرایند و نوع اتصال می‌توانند طراحی مناسب را تعیین کنند. برای بعضی کاربردها، مدل بهداشتی یا دارای دیافراگم جداکننده انتخاب مناسب‌تری است.
• خروجی را با سامانه کنترل تطبیق دهید: ورودی PLC یا DCS، نوع سیگنال موردنیاز و نیاز به ارتباط یا عیب‌یابی دیجیتال را در نظر بگیرید. خروجی ۴ تا ۲۰ میلی‌آمپر، HART و پروتکل‌های دیجیتال باید با تجهیزات کنترلی پروژه سازگار باشند.
• دقت و پایداری را متناسب با فرایند انتخاب کنید: حساسیت اندازه‌گیری موردنیاز، شرایط محیط نصب و اهمیت خطای احتمالی را بسنجید. انتخاب دستگاهی با دقت بالاتر از نیاز واقعی همیشه به معنای انتخاب بهتر نیست؛ محدوده، نصب و کالیبراسیون هم بر نتیجه اثر می‌گذارند.

سوالات متداول

ترانسمیتر فشار مطلق چه تفاوتی با ترانسمیتر فشار گیج دارد؟

ترانسمیتر مطلق فشار را نسبت به خلأ کامل می‌سنجد، اما مدل گیج فشار را با فشار هوای محیط مقایسه می‌کند.

ترانسمیتر اختلاف فشار چه کاربردی دارد؟

این مدل اختلاف فشار میان دو نقطه را اندازه می‌گیرد و برای بررسی جریان سیالات، پایش فیلترها و کنترل فشار در سیستم‌های تهویه کاربرد دارد.

برای انتخاب ترانسمیتر فشار مناسب به چه نکاتی توجه کنیم؟

ابتدا نوع فشار موردنیاز و کاربرد دستگاه را مشخص کنید؛ سپس شرایط محیط نصب و ویژگی‌های فرایند را با مشخصات ترانسمیتر تطبیق دهید.

سخن آخر

ترانسمیتر فشار هوشمند علاوه بر اندازه‌گیری فشار، در مدل‌های مجهز به ارتباط دیجیتال، امکان دسترسی به تنظیمات و اطلاعات تشخیصی را فراهم می‌کند. این قابلیت‌ها در صنایع مختلف به پایش و کنترل فرایند کمک می‌کنند، اما میزان بهره‌مندی از آن‌ها به مدل دستگاه و سازگاری آن با سیستم کنترل بستگی دارد. برای انتخاب مناسب، محدوده و دقت اندازه‌گیری، نوع سیال، شرایط نصب، خروجی و پروتکل ارتباطی را هم‌زمان بررسی کنید تا ترانسمیتر با نیاز واقعی فرایند هماهنگ باشد.

مجموعه تک‌گروپ با ارائه مشاوره تخصصی و دسترسی به دیتاشیت محصولات، به خریداران کمک می‌کند تا قابلیت‌های مدل‌های مختلف ترانسمیتر فشار هوشمند را بررسی و با نیازهای فنی پروژه مقایسه کنند. همچنین می‌توانید مدل‌های موجود در تک‌گروپ را از نظر مشخصات فنی و امکانات ارتباطی بررسی کرده و برای انتخاب گزینه مناسب از راهنمایی کارشناسان مجموعه استفاده کنید.